امارات و اسرائیل در بندر بربره چه می خواهند؟

دولت سومالی اعلام کرده است که بندر «بربره» جزوی از خاک این کشور محسوب می‌شود و هیچ طرفی از جمله اسرائیل و امارات حق حضور در این بندر بدون توافق با موگادیشو را ندارد.

با اقدام رژیم اسرائیل در تاریخ ۲۶ دسامبر (۵ دی ماه) در به رسمیت شناختن منطقه «سومالی‌لند» نگاه‌ها بیش از هر زمانی به بندر «بربره» مشرف به خلیج عدن معطوف شده است؛ بندر راهبردی که موقعیت ژئوپلتیک ویژه‌ای دارد. رژیم اشغالگر و دولت امارات دو دولتی هستند که همواره برای تسلط بر این بندر تلاش کرده‌اند، تسلط هر طرفی بر شهر و بندر بربره، این امکان را به او می‌دهد تا ضمن نظارت بر یکی از مهم‌ترین مسیرهای انتقال انرژی جهان، یعنی باب‌المندب و دریای سرخ، تحرکات دولت صنعاء را نیز تحت نظر داشته باشد. باب‌المندب، که دریای سرخ را به اقیانوس هند متصل می‌کند، مسیر عبور میلیون‌ها بشکه نفت روزانه و تجارت جهانی است. در تازه‌ترین تحول، دولت سومالی روز گذشته همه توافقنامه‌های امضا شده با امارات متحده عربی از جمله توافقنامه‌های امنیتی، دفاعی و توافقنامه‌های امضا شده در زمینه بنادر (از جمله بندر بربره) را لغو کرد. دولت موگادیشو در چرایی اقدام خود به شکل واضح اعلام کرد که گزارش‌های موثق و اسناد و دلایل قوی درباره اقدامات منفی امارات متحده عربی علیه تمامیت ارضی و حاکمیت سودان در دست دارد. بی تردید منظور دولت سودان از اقدامات امارات علیه حاکمیت خود به روابط ابوظبی با اقلیم سومالی‌لند مربوط می‌شود، امارات هرچند هنوز این اقلیم را به عنوان یک کشور مستقل به رسمیت نشناخته است، اما همراستا با رژیم اسرائیل، نفوذ قابل توجهی در بین مقامات این اقلیم دارد.امارات همچنین طی سالیان گذشته سرمایه‌گذاری وسیعی در توسعه زیرساخت‌های بندر بربره انجام داده است.

دولت خودخوانده سومالی‌لند نیز امروز سه‌شنبه مدعی شد که موگادیشو هیچ حقی بر بندر بربره ندارد و ادعا کرد که این شهر جزوی از سومالی‌لند است و دولت سودان حق لغو هیچ قراردادی با امارات در ارتباط با این بندر را ندارد. سومالی‌لند حتی در بیانیه خود زبان به تمجید از دولت امارات و شخص محمد بن زاید پرداخت و مدعی شد که ابوظبی نقش پررنگی در توسعه این منطقه داشته است. از سوی دیگر رژیم اشغالگر نیز تلاش زیادی برای حضور در این منطقه آغاز کرده و طبق گزارش‌های امنیتی، رژیم صهیونیستی به‌دنبال ایجاد یک «مرکز پشتیبانی لجستیکی» و پایگاه جمع‌آوری اطلاعات سیگنالی در خاک سومالی‌لند است. به گفته منافع عبری، این پایگاه‌ها در قالب «نقاط تاکتیکی» مستقر می‌شوند تا رژیم صهیونیستی بتواند با پایگاه‌های اطلاعاتی خود فراتر از تنگه باب‌المندب را بررسی کند؛ منطقه‌ای که به گفته تل‌آویو به صحنه‌ای حیاتی برای امنیت این رژیم تبدیل شده است. تمرکز اصلی این فعالیت‌ها در محدوده بندر راهبردی «بربره» و ارتفاعات مشرف بر خلیج عدن عنوان شده است. در مقابل مقامات دولت صنعاء، متوجه شرایط موجود است، به طوریکه بارها نسبت به هرگونه استقرار رژیم اسرائیل در منطقه سومالی‌لند هشدار داده است. شورای عالی سیاسی یمن در هشتم دی‌ ماه، هشدار داد که هرگونه تلاش اسرائیل برای تبدیل بخشی از خاک سومالی به پایگاه نفوذ خود، تهدیدی مستقیم برای امنیت منطقه خواهد بود و پیامدهای آن محدود به سومالی نخواهد ماند. این نهاد همچنین به شدت به مقامات سومالی‌لند هشدار داد و گفت که «طرف‌های همکار با اسرائیل در این منطقه مسئولیت کامل سیاسی، حقوقی و اخلاقی تبعات این مسیر خطرناک را بر عهده خواهند داشت و باید مراقب هرنوع موضع و عملکردشان باشند».